Blog

Wanneer mag mijn telefoon worden afgetapt?

De opkomst van terroristische aanslagen in de afgelopen decennia zorgde voor veel onrust en onveiligheidsgevoelens over de hele wereld. Staten voelden zich hulpeloos en wisten niet hoe dit fenomeen het beste kon worden aangepakt. In een poging deze problematiek op te lossen werden er vergaande veiligheidsmaatregelen getroffen die dit soort aanslagen moesten voorkomen. Een van de maatregelen die vrijwel overal werd ingevoerd en/of vaker werd toegepast is de telefoontap. Een telefoontap is het volgen van telefoon- en internetgesprekken door een derde partij, meestal de politie of een geheime dienst, door o.a. deze telefoongesprekken af te luisteren.

In Nederland mag het Openbaar Ministerie en andere veiligheids- en inlichtingendiensten (zoals de FIOD en de AIVD) onder zeer strikte voorwaarden openbare communicatienetwerken en -diensten aftappen. De wettelijke basis voor de telefoontap is o.a. te vinden in artikel 126m van het Wetboek van Strafvordering. Doel van dit middel is om criminele of terroristische activiteiten te voorkomen en hiervan verdachte personen op te sporen. Er wordt tijdens het aftappen gelet op de inhoud van telefoongesprekken, sms-berichten en het internetverkeer (downloads, videogesprekken en bijdragen aan internetfora en sociale media).

Het voordeel van deze maatregel is dat het de politie veel informatie oplevert over activiteiten van criminelen. Uit internettaps kan bijvoorbeeld blijken dat een verdachte geregeld kinderporno ontvangt via e-mail. Dit bewijs kan weer leiden tot een veroordeling. Het nadeel is dat er een ingrijpende inbreuk wordt gemaakt op iemands privacy en persoonlijke levenssfeer. Het is dan ook vooral daarom dat het gebruik van de telefoontap aan strenge voorwaarden is gebonden.

Wanneer mag de politie nou telefoons afluisteren of elektronische communicatie aftappen? Ten eerste moet er sprake zijn van een zwaar misdrijf, d.w.z. een misdrijf waar een gevangenisstraf van vier jaar of meer op staat. Vervolgens moet het misdrijf waar de persoon van wordt verdacht een ernstige inbreuk op de rechtsorde vormen. Ook moet de rechter-commissaris toestemming hebben gegeven voor het gebruiken van de telefoontap. Hij moet dus toetsen of de telefoontap echt noodzakelijk is en of er voldoende verdenking bestaat jegens de verdachte. Ten slotte mag de afluisterperiode niet langer dan vier weken duren. Voor verlenging van deze periode is toestemming van de officier van justitie nodig.

In principe mogen gegevens die verkregen zijn uit de telefoontap alleen gebruikt worden voor de zaak die de politie op dat moment onderzoekt. Als de politie deze gegevens ook tegen andere personen gebruikt, moet ze eerst toestemming krijgen van de rechter-commissaris. De gegevens moeten na afloop van de rechtszaak ook vernietigd worden.

Auteur: Zahyanne Luisa

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *